مطالعات راهبردی سیاستگذاری عمومی

مطالعات راهبردی سیاستگذاری عمومی

تلاقی دو مفهوم حاکمیت و داده در عصر دیجیتال: یک مرور روایی

نوع مقاله : مقاله مروری

نویسندگان
1 تربیت مدرس
2 گروه مدیریت فناوری اطلاعات، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه تربیت‌مدرس، تهران، ایران
3 پسادکتری مدیریت فناوری اطلاعات، دانشگاه HEC Montreal
چکیده
مفهوم حاکمیت از دیرباز محل مناقشه در حوزه‌هایی ورای خواستگاه سیاسی خود بوده است. با گسترش فناوری‌های نوظهور مانند حوزه داده و هوش مصنوعی و قدرت گرفتن شرکت‌های عظیم چندملیتی، مفهوم حاکمیت در حوزه‌های جدیدی نیز سرمنشأ شکل‌گیری بحث و چالش میان گفتمان‌های سیاسی، اقتصادی و اجتماعی مختلف شده است. یکی از مهم‌ترین اهداف استقرار حاکمیت به‌عنوان یک رهبری واحد، ایجاد زمینه‌های لازم برای کنترل منابع مختلف یک کشور توسط حاکمیت قانونی آن بوده است. ظهور شرکت‌های عظیم فناور که مدل درآمدی خود را بر مبنای داده به‌عنوان دارایی نوظهور عصر جدید تعریف کرده‌اند و بهره‌برداری قدرت‌های بزرگ از این منبع در راستای عینیت‌بخشی به اهداف اقتصادی، سیاسی، اجتماعی و ژئوپلیتیکی خود، لزوم توجه به حاکمیت دیجیتال را بیش‌ازپیش یادآور می‌شود. منظور از حاکمیت دیجیتال ظرفیت جامعه و یا دولت برای تعریف، حکمرانی، اعمال قدرت و کنترل فناوری‌ها، داده و زیرساخت‌های ضروری برای خودمختاری، خلاقیت، تنوع فناوری و توسعه اجتماعی - فنی مبتنی بر ارزش‌های خود است. در این مقاله به کمک روش مرور روایت به دنبال پوشش‌ طیف گسترده‌تری از مطالعات مرتبط هستیم تا بتوانیم خلاصه‌ای کلی همراه با تفسیر و نقد خود از منابع ارائه کنیم. در این روش که بر مبنای گفتمان‌ها شکل می‌گیرد، منابع مختلف با یک لنز منحصر به فرد که مختص نویسندگان است گردآوری می شوند. هدف از بکارگیری این روش ارائه مروری نظام‌مند و جامع نبوده بلکه به دلیل ماهیت انعطاف‌پذیر و تفسیری آن این روش انتخاب شده است.
کلیدواژه‌ها
موضوعات


مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 21 اردیبهشت 1405