تحلیلی بر توزیع خانوارهای تحت پوشش کمیته امداد در سطح کشور و ارتباط آن با متغیرهای اقتصادی و اجتماعی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیئت علمی دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران

2 استاد و عضو قطب برنامه ریزی روستایی، دانشگاه تهران

3 دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران

چکیده

حذف فقر و برقراری عدالت اجتماعی در کشور ایران با توجه به دستورات صریح دینی و قانونی در مقایسه با سایر کشورها از اهمیت بیشتری برخوردار است، به نحوی که از سال 1357 به این سو نهادهای مدنی ـ رفاهی فراوانی در راستای ایجاد رفاه و توزیع خدمات عمومی به جامعه تاسیس شده است. یکی از مهم ترین این نهادها کمیته امداد امام خمینی (ره) می باشد. تحقیق حاضر با هدف بررسی توزیع و پراکندگی خانوارهای تحت پوشش کمیته امداد در سطح 421 شهرستان کشور و همبستگی آنها با عوامل اقتصادی (بیکاری و بعد خانوار) و اجتماعی (نرخ روستانشینی و سطح سواد) می پردازد. داده‌های پژوهش از سالنامه آماری سال 1394 و سرشماری عموی سال 1395 استخراج‌ شده است. برای تجزیه‌ و تحلیل داده‌ها از متد لکه های داغ (Hot Spot) و آماره‌های محلی و سراسری Moran's I و LISA به ‌عنوان رویکردهایی از ESDA استفاده ‌شده است. یافته های پژوهش حاکی از آن است که بیشترین خانوارهای که تحت پوشش کمیته امداد، در شرق، جنوب و جنوب غرب کشور پراکنده شده اند. همچنین یافته‌های شاخص موران سراسری نشان داد توزیع خانوارهای تحت پوشش کمیته امداد در سطح کشور به صورت خوشه ای توزیع شده اند. توزیع فضایی خانوارهای تحت پوشش کمیته امداد و همبستگی فضایی آنها با عوامل اقتصادی (بیکاری و بعد خانوار) و اجتماعی (نرخ روستانشینی و سطح سواد) در سطح شهرستان های کشور از یک الگوی خاص پیروی نمی‌کند بلکه هر منطقه با توجه به مقتضیات محلی ـ منطقه‌ای الگوی خاصی از همبستگی را پذیرا می باشند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات